The Open 2026: Nơi máy móc phải chào thua

Ông ta đang đăm đắm nhìn về phía fairway hố 18, ngay sau khi bước ra từ lối đi cạnh nhà câu lạc bộ Royal Birkdale – nơi sân đấu mở ra choáng ngợp như một bức màn sân khấu vừa kéo lên. Ông không biết, hoặc không quan tâm rằng mình vừa bước vào giữa vòng loại kịch tính vào phút chót của giải đấu lớn.

"Chúa ơi, nó nâu úa quá!" ông thốt lên, có lẽ chẳng hướng về ai, hoặc đang nói với tất cả mọi người. Khán đài gần như chật kín trong ngày đấu loại thứ Hai đã dành cho Dean những tràng pháo tay giòn giã khi anh cứu par thành công để giành chiến thắng. Nhưng người đàn ông kia vẫn không hề quay đầu lại. "Quá đỗi nâu úa," ông lặp lại. "Nhưng thật tuyệt đẹp."

Nếu nhận định ngay trong ngày làm việc đầu tiên của tuần đấu Major thì có vẻ hơi vội vàng... nhưng ông ấy hoàn toàn không sai.

Vượt lên trên mọi giá trị thẩm mỹ mà môn thể thao này mang lại – như bảng điểm màu vàng đặc trưng đặt trên các khán đài xanh mướt, hòa cùng màu trời – việc chứng kiến cuộc đua giành chiếc cúp Claret Jug danh giá diễn ra trên nền cỏ màu đồng, màu vàng úa và chỉ còn sót lại chút sắc xanh le lói lại đem đến một cảm giác phấn khích đến kỳ lạ. Quan trọng nhất, diện mạo đó dự báo cho những gì sắp diễn ra.

"Được rèn giũa bởi thiên nhiên" (Forged by Nature). Ba chữ này được in trang trọng trên mọi bảng hiệu, khán đài và mái che khắp sân golf, giống như các kỳ Open trước. Đó không hẳn là một khẩu hiệu, mà là một chiếc kim chỉ nam. Đây chính là golf ở hình thái nguyên bản nhất trước khi con người nghĩ đến việc cải tạo nó: không nhân tạo, không có bàn tay con người gọt giũa cho mượt mà, không có gì đứng giữa người chơi và mặt đất ngoại trừ những gì mặt đất tự quyết định ban tặng. Ban tổ chức (R&A) đã cam kết: thiên nhiên ban tặng sân đấu ra sao, họ sẽ để các golfer thi đấu đúng như vậy.

Một kỳ vọng khác, dù ít được nói ra nhưng ai cũng hiểu, là khi thời tiết trở nên khắc nghiệt, sân đấu sẽ càng trở nên "dữ dằn" hơn. Niềm hy vọng đó đã không được đáp ứng trọn vẹn trong nhiều năm qua – năm 2018 tại Carnoustie là lần cuối cùng giải Open thực sự trải qua cái nắng thiêu đốt đúng nghĩa. Nhưng một mùa hè khô hạn, thiếu mưa năm nay đã nướng chín các fairway của Birkdale, biến chúng thành bề mặt cứng nhất kể từ thời điểm đó.

Lối chơi trên sân Links (sân golf ven biển), nhất là trong điều kiện như thế này, sở hữu một cá tính độc bản mà phiên bản golf được chăm sóc kỹ lưỡng, chỉnh sửa màu sắc hoàn hảo của thời hiện đại hoàn toàn thiếu vắng. Golf chuyên nghiệp ngày nay đã trở thành một bài toán của các thông số đầu vào và đầu ra: góc phóng, tốc độ xoáy, chỉ số gậy đạt được từ cú phát bóng... hàng trăm con số thập phân bủa vây các golfer với ảo tưởng rằng môn thể thao này có thể giải được bằng toán học. Nhưng hãy đưa golfer đó đến Birkdale trong điều kiện hiện tại, và mọi phép tính toán đều trở nên vô nghĩa. Một cú driver xa 330 yard sẽ lập tức mất đi lợi thế ngay khi nó chạm một con dốc và lăn thẳng vào vùng cỏ rough mà không ai lường trước; một cú sắt chạm bóng hoàn hảo chẳng còn ý nghĩa gì khi bóng tiếp đất, dừng lại theo thói quen rồi lại nảy tiếp, lăn thẳng vào bẫy cát cách cờ tới 40 yard. Mặt đất có quy luật riêng của nó, và nó hoàn toàn thờ ơ với những gì máy Trackman đo đạc được trên sân tập.

"Khi sân cứng như thế này, nếu thêm yếu tố thuận gió thì bóng còn lăn dữ dội hơn. Những cú đánh bằng gậy sắt số 5 có thể đưa bóng đi xa tới 300 yard. Bạn phải cực kỳ cẩn thận vì họ đặt các bẫy cát ngay ở khoảng cách đó, trước các góc ngoặt (dogleg) ở một nửa số hố sân," Jordan Spieth, nhà vô địch Open lần gần nhất giải tổ chức tại đây, chia sẻ. "Điều quan trọng khi đến đây là phải thực sự kiểm soát được khoảng cách, kiểm soát tổng khoảng cách một cách chuẩn xác. Khu vực quanh green cứng hơn khiến mọi thứ khó khăn hơn. Chúng tôi không thể... một số người thích dùng gậy 60 độ như tôi để đánh bóng bổng và tạo độ xoáy nhiều sẽ gặp khó, bởi bóng rất dễ nảy lung tung khi tiếp cận vùng quanh green cứng. Bạn buộc phải cực kỳ chính xác."

Thay vào đó, sân links đòi hỏi khả năng hình dung ra một cú đánh chưa từng tồn tại, khả năng ứng biến vượt ra ngoài các khuôn mẫu thông thường mà phần lớn các tuần thi đấu khác, người chơi không bao giờ phải bận tâm. Golf kiểu Mỹ, golf của các câu lạc bộ tư nhân – nơi mà phần lớn các đấu thủ trong giải này học thành tài – luôn tôn vinh sự chắc chắn: đánh bóng đến đây, nó sẽ ở đó; hạ cánh chỗ kia, nó sẽ dừng chỗ đó. Nhưng golf trên sân links, về nguyên tắc, sẽ tước bỏ hoàn toàn sự chắc chắn này. Đó là lý do tại sao những tay golf kiểm soát bóng cự phách đến với Open rồi ra về trong ngỡ ngàng, và tại sao những cái tên xa lạ với thế giới lại bỗng chốc lọt vào nhóm cạnh tranh chức vô địch cuối tuần. Đây là bài kiểm tra về trí tưởng tượng cũng như lòng dũng cảm, bởi việc đặt trọn niềm tin vào một cú đánh mà bạn không thể kiểm soát hoàn toàn, qua hết vòng này đến vòng khác, đòi hỏi một bản lĩnh không nằm ở việc người chơi "có thể làm gì", mà là họ "có dám làm hay không".

Ở đây, các vùng green được gọi là "green" (xanh) chỉ vì chúng là thứ duy nhất trên sân còn giữ được màu sắc đó. Mọi nơi khác – từ fairway, rough cho đến những bụi thạch nam leo trên các cồn cát – đều đã bị thiêu rụi thành một màu vàng nâu, mang lại cảm giác nhìn và trải nghiệm thi đấu cứng như gang đúc. Chiều thứ Hai, một vài caddie gần khu vực phục vụ tuyển thủ râm ran rỉ tai nhau rằng, đến cuối tuần, tốc độ lăn của fairway thậm chí có thể còn nhanh hơn cả green, và điều đó càng làm trầm trọng thêm bài toán khó. Giữ bóng trên green từ vị trí fairway đã đủ trầy trật; nếu đánh từ vùng cỏ fescue thì gần như là bất khả thi. Toàn bộ chuỗi thảm họa sẽ bắt đầu sụp đổ dây chuyền ngay từ cú phát bóng tee shot.

Các golfer đã bắt đầu lên mạng xã hội để khoe những đoạn video bóng của họ nảy điên cuồng trên fairway, phấn khích gọi đây là mặt sân cứng nhất mà họ từng thi đấu. Đó chắc chắn là miếng mồi ngon thu hút tương tác trên mạng. Nhưng điều đó không hề phóng đại, đặc biệt là khi dự báo thời tiết sắp tới sẽ có nhiệt độ cao, ít mưa và ngập tràn ánh nắng.

Bởi giải Open được định đoạt dưới mặt đất nhiều hơn là trên không trung, người ta dễ lầm tưởng rằng gió tuần này sẽ ít quan trọng hơn. Thực tế lại hoàn toàn ngược lại. Gió đang trợ lực hay cản trở? Hay nó đang làm cả hai cùng một lúc: nâng bổng cú đánh ở mặt này của cồn cát nhưng lại thổi bạt nó sang một bên ở mặt kia? Tìm ra câu trả lời cho từng hố, từng cú đánh là một kỹ năng riêng biệt, chồng lên tất cả những thách thức mà mặt đất đã bày sẵn. Mà mặt đất thì đã đòi hỏi quá nhiều: khoảng 120 bẫy cát rải rác khắp cảnh quan này, với thành dốc đứng bằng cỏ và đủ sâu để nuốt chửng tư thế đứng của golfer, được bố trí không giống như những chướng ngại vật thông thường mà như những "dấu chấm câu". Chúng là lời nhắc nhở rằng phiên bản golf này chưa bao giờ được sinh ra để mang lại sự công bằng.

Tuy vậy, đây không phải là một sự hỗn loạn vô lý. 7 trong số 12 đấu thủ ở vòng loại vớt ngày thứ Hai đã đánh dưới 72 gậy, trong đó Dean dẫn đầu với kết quả 68 gậy (-2). Đó là minh chứng cho thấy mặt đất sẽ tưởng thưởng cho lối chơi golf thông minh biết thuận theo tự nhiên, chứ không phải lối chơi đối đầu sống còn với nó. Người đàn ông đội mũ rơm đã đúng. Sân đấu này thật đẹp, bởi nó đã được phủ lên một lớp màu thời gian (patina), minh chứng rằng Royal Birkdale tuần này sẽ rũ bỏ những quy chuẩn hiện đại để xem golfer nào thực sự còn nhớ hình thái nguyên bản của môn thể thao này là gì.

Thegolfers.com